Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı almak isteyenler için rehber: yaş, eğitim ve sözleşme şartları, elektronik başvuru adımları, geçerlilik süresi ve yenileme işlemleri.

Basın kartı almak isteyen bir muhabir için ilk akla gelen başlık genellikle şudur: Hangi şartlar aranıyor ve başvuru nasıl yapılıyor? Bunun cevabı, 2023 yılında yürürlüğe giren ve 2024'te revize edilen Basın Kartı Yönetmeliği'nde tüm detaylarıyla yer alıyor.

Bu rehberde ; kart türlerini, aranan nitelikleri , medya kuruluşlarında aranan kriterleri , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iade edilmesi gereken durumları yönetmelik maddelerine dayanarak ele alıyoruz . Amaç , yazıyı bitirdiğinizde başvurunuzu eksiksiz biçimde hazırlayabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

En kısa tanımıyla basın kartı, İletişim Başkanlığının yönetmelikteki nitelikleri karşılayan gazetecilere ve medya çalışanlarına verdiği, kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen resmî kimlik belgesidir. Belgenin işlevi , sahibinin gazeteci olduğunu güvenilir şekilde ortaya koymaktır.

Bu kart, bir kişinin tek başına edinebileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Başka bir ifadeyle başvuru iki ayaklı bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum mercek altına alınır .

Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?

"Sarı basın kartı" ifadesi, mevzuattaki bir kategori değildir; kartın bilinen tasarımına atıfla ortaya çıkmış yerleşik bir kullanımdır . Yönetmelikte toplam beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" denildiğinde genellikle göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu maddelere dayanılarak hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır .

Düzenlemede 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Bu revizyonla; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının hesaba katılacağı düzenlenmiş , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı da girmiştir.

Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
Sözleşme şartı: 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesi
Etik çerçeve: Basın İlan Kurumu'nun basın ahlak esasları

Önemli bir not: Mevzuat zaman içinde değişebildiği için , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Mevzuat uyarınca toplam beş kart türü bulunur . Türlerin her birinin hitap ettiği kitle ve istenen nitelikler farklılık gösterir . Hangi türe başvuracağınızı bilmek, zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. Uygulamada en sık görülen kart türü budur; kart talep edenin genel şartların eksiksiz tamamını sağlaması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .

2. Süreli Basın Kartı

Türkiye'de yerleşik olarak görev yapan, yani görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı gazetecilere yöneliktir. Başvuranın ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu ibraz etmesi gerekir. Kart, görev süresini geçmeyecek şekilde verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.

3. Geçici Basın Kartı

Görev bölgesi Türkiye olmayan, fakat haber takibi için bir süreliğine ülkeye gelen yabancı medya çalışanları bu kartı alabilir. Geçici kart, görev süresi göz önünde tutularak üç ayı geçmemek üzere verilir ve gerektiğinde yalnızca bir kez uzatma yapılabilir.

4. Serbest Basın Kartı

İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Kart süresi, daha önce kart taşınan yıla göre farklılaşır:

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart

Yabancı bir ülkede bağımsız olarak serbest gazetecilik yapanlarda ise gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından teyit edilmesi aranır .

5. Sürekli Basın Kartı

Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin azami 24 aylık bölümü sayılır . Sürekli kart için bir kuruluşta çalışıyor olma şartı bulunmaz; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilmez .

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Kart türü ne olursa olsun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler esas alınır . Bu koşullardan biri bile eksikse başvuru kabul görmez :

En az 18 yaşında olmak.
En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
Kasten işlenmiş bir suç nedeniyle 5 yıl veya üzeri hapis cezası almamış olmak.
Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
Terör suçları ve terörün finansmanı kapsamındaki suçlardan mahkûm olmamak.
5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
Medya faaliyeti dışında ticari faaliyette bulunmamak.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı istenir .

Başvurularda en sık rastlanan eksiklik, sözleşmenin fikir işçisi statüsüne uygun düzenlenmemesidir . Süreç başlamadan önce sözleşmenizi mutlaka kontrol edin .

Kart Alamayacak Olanlar Kimlerdir?

Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Örneğin bir bankanın kurumsal dergisini hazırlayan editör, yaptığı iş gazetecilik benzeri olsa da bu belgeye hak kazanamaz.

Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?

Bireysel koşullar kadar kurumsal koşullar da önemlidir; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki şartları karşılaması gerekir. Bunun yanında yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar farklılaşır .

Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa vermesi , beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka bir yayından kopyalanmamış olması şarttır . Kart verilecek kişi sayısı , yayının fiziki büyüklüğüne ve yayın aralığına göre belirlenir ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru alınmaz .

Haber Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi bulunması şarttır. Geniş abone ağına ve en az on deneyimli gazeteciye sahip büyük ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .

RTV Kuruluşları

Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ülke genelinde yayın yapan kuruluşlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart düzenlenmez .

İnternet Haber Sitelerinde Şartlar

Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa iletmesi, haber paylaşımı amacına özgülenmiş olması , yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum yayımlaması ve sayfa içeriklerinin başka yayından aynen alıntı barındırmaması zorunludur . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:

4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da sayılmıştır.

Basın Kartı Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber

Süreç elektronik ortamda yürütülür , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve genel hatlarıyla şu aşamalardan geçer:

İlk iş türü seçin: Çalışma durumunuza göre göreve bağlı, serbest veya sürekli kartın hangisine başvuracağınıza karar verin.
Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
İşveren onayı: Çalıştığınız kuruluşun sahibi ya da sicilde kayıtlı yetkilisi beyannamenizi onaylamalıdır; şifreli sistemi kullanan kurumlarda bu adım elektronik ilerler.
Dosya kontrolü: İletişim Başkanlığı bölge müdürlüğü başvuruyu inceler, ilgili kamu kurumlarından bilgi ve belge talep edebilir.
Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.

Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Başkanlıkça reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri kullanılarak başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapılabilir .

Yurt dışında ikamet eden Türk gazeteciler , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvuru yapabilir. Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden oluşur . Üyelik süresi iki yıldır.

Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
En az 13 üye ile toplanılır; ses ve görüntülü uzaktan katılım da geçerlidir.
Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

İnceleme sırasında adayın mesleki üretimine, eserlerine ve aldığı ödüllere ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de inceler. Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da Basın değerlendirmeye girer . Dolayısıyla okuru az bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile sonucu olumsuz etkileyebilir .

Basın Kartının Sağladığı Haklar ve Kolaylıklar

Kartın sağladığı başlıca avantaj, sahibinin gazeteci kimliğini resmî olarak belgelemesidir . Bunun yanında mevzuatta açıkça tanımlanmış bazı ek imkânlar vardır :

Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Kuruluşlarınca yurt dışına geçici görevle gönderilen kart sahipleri ile Türkiye'de ikamet eden sürekli kart sahipleri, ilgili yönergedeki şartlarla hizmet damgalı pasaport başvurusu yapabilir.
Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
Haber takibinde kolaylık: Resmî etkinlik, basın toplantısı ve protokol alanlarında akreditasyon süreçleri çoğu zaman bu kart üzerinden yürür.

Şu ayrıma dikkat etmek gerekir: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları kartın kendisinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki iş sözleşmesinden doğar . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; son durumu ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.

Basın Kartı Geçerlilik Süresi, Yenileme ve Kayıp İşlemleri

Yürürlükteki kurallara göre basılan kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi dolan kartlar, gerekli nitelikler sürdüğü sürece yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli nitelikteki kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın değiştirilmesi gerekebilir.

Kaybolan veya kullanılamayacak hâle gelen kartlar için Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kartın kaybolması hâlinde dilekçeye kayıp tutanağı ya da kayıp ilanının yayımlandığı gazete ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenmelidir . Dikkat edilmesi gereken sınır şudur: kayıp veya yıpranma nedeniyle yeni kart talebi yılda en fazla iki defa yapılabilir .

Maliyet tarafında yönetmelik, maliyetle sınırlı olmak üzere kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Ödenecek bedel Başkanlıkça belirlendiği için , resmî duyuruları takip etmeniz en doğrusudur .

İade, İptal ve Bildirim Yükümlülükleri

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , söz konusu değişiklik bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa iade edilir . İade edilmesi gereken eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru değerlendirilmez .

Kart aşağıdaki durumlarda Başkanlıkça iptal edilir:

Gerekli şartların hiç olmadığının veya zamanla ortadan kalktığının belirlenmesi
İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
Basın ahlak esaslarının ihlali üzerine Komisyonca iptale karar verilmesi

Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi sebebiyle kartı iptal edilenlere , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart verilmez . Komisyon, ihlalin mahiyetine göre iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Ayrıca dizgi, renk ve şekil bakımından resmî karta benzeyen kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Başkanlıkça suç duyurusunda bulunulur; ilgililere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilemez.

Enformasyon Görevlileri, Yayın Sahipleri ve Diğer Özel Durumlar

Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli meslek kuruluşlarının yöneticileri de karta başvurabilir. Her grup için farklı belge ve şartlar geçerlidir .

Kamuda Enformasyon Görevi Yapanlar

Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi unvanıyla başvuru hakkına sahiptir. Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanması ve birim ve kadro unvanını içeren resmî görev yazısının ibraz edilmesi şarttır. Komisyon bu başvurularda fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına bakar ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması tek başına yetmez .

İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler

Süreli yayınların sahipleri veya tüzel kişi temsilcileri ile radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi diğer genel şartlar geçerliliğini korur .

Meslek Örgütü Yöneticileri

Medya alanında faaliyet göstermeleri şartıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de başvuru yapabilir . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.

Başkanlığın Yaptığı Denetimler

İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını belirli aralıklarla kontrol eder . Yayın kuruluşları, talep üzerine kart sahibi personelin kimlik, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini gösteren onaylı listeyi göndermek zorundadır . İnceleme sırasında mesleki çalışmalar da sorulabilir; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi uyarı alır.

Başvuru Öncesi Kontrol Listesi

Beyannameyi göndermeden önce aşağıdaki listeyi tek tek işaretlemeniz , gereksiz ret ve gecikmeleri büyük ölçüde önler :

18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
Fikir işçisi sözleşmem var ve sigorta kaydım buna uygun.
En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
Çalıştığım kuruluşun beyannamesi, düzenli yayını ve kontenjanı uygun.
Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
Varsa eski kartımı iade ettim ve bekleyen bir bildirim yükümlülüğüm yok.

Maddelerden birini işaretleyemiyorsanız, başvuruyu ertelemek ve eksikliği gidermek çok daha doğru bir yaklaşımdır . Nitekim ret alan bir başvuru yeniden başvuruyu mümkün kılsa da süreci aylarca uzatabilir .

Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Reddedilen dosyaların büyük bölümü, aslında önlenebilir ihmallerden ileri gelir. Sahada en çok görülen hatalar ve çözüm yolları şöyle sıralanabilir :

Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
Yetersiz mesleki çalışma belgesi → En az altı aylık döneme yayılan, imzalı ve tarihli haber örneklerini yükleyin.
Kurumun şartları taşımaması → Başvurudan önce çalıştığınız yayının kontenjanını ve kurumsal şartlarını kontrol edin.
Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
Eski kartı iade etmemek → Yeni başvurudan önce iade edilmesi gereken kartı teslim edin; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz.

Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , işten çıkışının ardından iki ay sonra yeni bir işte çalışmaya başlıyor . Bir aydan uzun boşluk oluştuğu için süreklilik şartı ihlal edilmiş oluyor . Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, bu sorunla karşılaşmayabilirdi.

Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri süreli yayın olarak tanımlandı ve bu sitelerin çalışanları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Yine de her internet sitesi doğrudan bu hakka sahip değildir . Ekibinizin karta başvurabilmesi için aşağıdaki noktaları kontrol edin :

Beyanname süreci: Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesini Başkanlıkla paylaşın.
Şeffaf künye: Yayın sorumlularını gösteren künye sayfasını kolay erişilebilir yapın.
Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
Özgün ve güncel içerik: Ajans metinlerini veya başka sitelerin haberlerini birebir kopyalamak yerine özgün günlük içerik üretin.
Süreklilik: Kesintisiz yayın şartı için sağlam hosting ve düzenli yedekleme kullanın.
Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.

Bir internet haber sitesi için bu kriterlerin çoğu , kullandığınız haber yazılımıyla iç içedir. Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , siteyi yöneten ekip için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .

Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?

Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik eğitim şartı olarak lise ya da dengi bir okuldan mezun olmayı öngörür; dolayısıyla lise mezunları da karta başvurabilir . Yine de Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi inceler; güçlü bir çalışma dosyası eğitim belgesi kadar değerlidir.

Basın kartı kaç ayda gelir?

Sabit bir süre yoktur. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine taşınır. Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için süreç dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre değişir .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Sınırlı koşullarla evet. Serbest basın kartı, en az bir yıl çalıştığı kuruluştan ayrılıp bir ay içinde başvuranlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere düzenlenir. Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu seçenek uygulanmaz.

Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, yalnızca bu faaliyetle kart alamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Öte yandan şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü sıfatıyla çalışan biri başvuru yapabilir .

Basın kartı başvurusu için ücret ödenir mi?

Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Bedelin tahsili ve tutarı Başkanlıkça ilan edilir; bu nedenle geçerli tutarı başvuru sistemi veya resmî duyurulardan kontrol etmelisiniz .

Basın kartı iptal edilirse ne olur?

İptal gerekçesi ortadan kalktıktan sonra tekrar başvurmak mümkündür . Fakat basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart verilemez. Belirli suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri yapılmadıkça kart verilemez.

Yabancı uyruklu muhabirlere kart verilir mi?

Alabilirler. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. Her iki kartta da görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu gerekir; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .

Basın kartı, gazetecilik mesleğinin en önemli belgesidir ve süreç ayrıntılı olsa da aşamalar bellidir. Doğru kart türünü seçip şartları önceden kontrol eder ve bildirim sürelerine uyarsanız , kartınızı rahatlıkla edinip yıllarca taşıyabilirsiniz .

Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Başvuru ve resmî işlemlerde daima İletişim Başkanlığının resmî kanallarını kullanın ; buradaki içerik yalnızca bilgi vermek içindir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi